ASA Filament Nedir? UV Dayanımı, Ayarlar ve ABS'den Farkı

ASA filament, ABS'ye çok benzeyen ama güneş ışığına ve hava koşullarına çok daha dayanıklı bir termoplastiktir. Açık havada kullanılacak, ısıya ve darbeye dayanması gereken parçalar için tercih edilir. Basılması ABS kadar özen ister: yüksek nozul ve tabla sıcaklığı, mümkünse kapalı kasa ve iyi havalandırma gerekir. Kısacası ASA, dış mekânda kullanılacak bir ABS gibi düşünülebilir.

ASA, akrilonitril stiren akrilat ifadesinin kısaltmasıdır. ABS'deki bütadien kauçuk bileşeninin yerine akrilat bazlı bir kauçuk kullanılır. Bu fark, malzemeye UV ışığına karşı belirgin bir dayanım kazandırır. Bu yüzden ASA uzun süredir otomotiv dış parçalarında ve dış mekân ürünlerinde kullanılıyor.

ASA'nın öne çıkan özellikleri

• UV dayanımı: Güneş altında ABS ve PLA'ya göre çok daha geç sararır, solar ve kırılganlaşır.
• Isı dayanımı: ABS'ye yakın bir ısı dayanımına sahiptir. PLA ve PETG'ye göre sıcağa çok daha dayanıklıdır.
• Darbe dayanımı: Sert ve dayanıklıdır, darbede kolay kırılmaz.
• Mat yüzey: Çoğu ASA filament, ABS'ye göre daha mat bir yüzey verir.
• Son işlem: ABS gibi zımparalanabilir, boyanabilir ve uygun çözücülerle yüzey düzeltme yapılabilir.

Kesin teknik değerler (cam geçiş sıcaklığı, darbe dayanımı) üreticiye göre değişir. Bir parçayı belirli bir koşula göre tasarlıyorsan üreticinin teknik veri föyüne bak.

ASA ile ABS farkı

İki malzeme baskı davranışı açısından birbirine çok yakındır. Asıl fark kullanım ortamındadır.

ABS hakkında daha fazlası için ABS filament nedir yazısına bakabilirsin. Tüm yaygın malzemelerin yan yana karşılaştırması da PLA, PETG, ABS ve TPU karşılaştırması yazısında.

Baskı koşulları

ASA, ABS'ye benzer koşullar ister. Aşağıdaki değerler genel aralıktır; makaranın etiketindeki üretici önerisi esas alınır.

Tabla ve yapışma

ASA soğurken büzülür. Bu büzülme köşelerin tabladan kalkmasına yol açabilir.

• Tablayı iyice ısıt ve baskıdan önce kasanın içinin ısınmasını bekle.
• Köşeli ve geniş parçalarda kenar (brim) kullan.
• Dokulu PEI gibi yüzeyler ya da üreticinin önerdiği yapıştırıcılar işe yarar.

Köşe kalkmasının ayrıntılı çözümleri için warping ve köşe kalkması yazısına bakabilirsin.

Kapalı kasa

Kapalı kasa, parçanın çevresindeki havayı sıcak ve sabit tutar. Bu hem köşe kalkmasını hem de uzun parçalarda katman çatlamalarını azaltır. Küçük parçalar açık yazıcıda da basılabilir, ama büyük ve uzun parçalarda kasa neredeyse şarttır.

Soğutma

Fan çok yüksek açılırsa katmanlar birbirine iyi kaynamaz ve parça katman aralarından ayrılabilir. Fanı kapalı ya da çok düşük tut. Çıkıntı ve köprülerde kısa süreli biraz fan açmak gerekebilir.

Nem

ASA, naylon kadar hassas olmasa da nem çekebilir. Nemli filament kabarcıklı, pürüzlü yüzey ve zayıf katman bağı verir. Uzun süre açıkta kalan makarayı basmadan önce kurut. Yöntemler filament nasıl kurutulur yazısında.

Havalandırma ve güvenlik

ASA erirken koku ve ince partikül yayar. Bu konuda dikkatli olmak gerekir.

• Yazıcıyı yaşam alanından, özellikle yatak odasından uzakta çalıştır.
• Ortamı düzenli havalandır ya da filtreli, dışarıya tahliyeli bir kasa kullan.
• Baskı sırasında yazıcının hemen başında uzun süre bekleme.
• Çocukların ve evcil hayvanların yazıcıya yakın durmamasına dikkat et.

Kasa ve havalandırma seçenekleri 3D yazıcı kapalı kasa ve havalandırma yazısında ayrıntılı anlatılıyor.

ASA ne zaman seçilir?

ASA şu durumlarda iyi bir seçimdir:

• Parça uzun süre güneş altında kalacaksa: bahçe aksesuarları, dış mekân bağlantı parçaları, kamera ve sensör muhafazaları.
• Araç dış aksesuarları gibi hem sıcağa hem güneşe maruz kalan parçalar için.
• ABS'nin dayanımı yeterli ama sararma ve kırılganlaşma sorun oluyorsa.

ASA şu durumlarda gereksiz olabilir:

• Parça iç mekânda kalacak ve ısıya maruz kalmayacaksa PLA ya da PETG yeterlidir.
• Kapalı kasan ve iyi bir havalandırman yoksa, dış mekân için PETG daha kolay bir başlangıç olabilir. PETG'nin UV dayanımı ASA kadar olmasa da PLA'dan iyidir.

Sık sorulan pratik noktalar

• ASA ve ABS aynı yazıcıda basılır mı? Evet. Benzer sıcaklıklar ister; ABS basabilen bir yazıcı genellikle ASA da basabilir.
• Yüzey düzeltme yapılabilir mi? ASA da ABS gibi bazı çözücülerle yüzey düzeltmeye uygundur. Bu çözücüler yanıcı ve sağlığa zararlı olabilir; yalnız iyi havalandırılan ortamda, üreticinin güvenlik talimatlarına uyarak kullan.
• Boyanabilir mi? Evet. Astar ve boya ile iyi sonuç verir. Dış mekân parçalarında UV dayanımlı boya kullanmak ömrü uzatır.

ASA ile basılan parçaların bakımı

ASA parçalar dış mekânda uzun süre dayanır, ama birkaç basit önlem ömürlerini daha da uzatır.

• Doğru renk seç: Koyu renkler güneş altında daha çok ısınır. Sıcak iklimlerde ve doğrudan güneş alan yerlerde açık renk bir ASA, parçanın daha serin kalmasına yardım eder.
• Yeterli duvar kalınlığı bırak: İnce duvarlar dış etkilerle daha çabuk yıpranır. Dış mekân parçalarında duvar sayısını artırmak hem dayanımı hem ömrü olumlu etkiler.
• Suyun birikmesini önle: Açıkta kalan parçalarda suyun akıp gidebileceği eğimler ve drenaj delikleri tasarla.
• Temizlik: Toz ve kir biriken parçaları ılık su ve hafif bir deterjanla temizlemek yeterlidir. Sert çözücüler yüzeye zarar verebilir.
• Bağlantıları kontrol et: Vida ve bağlantı noktaları sıcaklık değişimleriyle zamanla gevşeyebilir. Uzun süre kullanılan parçaları ara ara gözden geçir.

Uğraşmadan bitmiş bir ürün istiyorsan mağazamızı inceleyebilir, aklındaki parça için özel sipariş formu üzerinden bize yazabilirsin.